चाडपर्व
आउँदा चाडपर्व
आगामी चाडपर्व र बिदासम्म बाँकी दिन
३५ दिन बाँकीउधौली / योमरी पुन्ही९ पुस · २४ Dec 2026पर्व
३६ दिन बाँकीक्रिसमस१० पुस · २५ Dec 2026पर्व
४१ दिन बाँकीतमु ल्होसार१५ पुस · ३० Dec 2026पर्व
५३ दिन बाँकीपृथ्वी जयन्ती२७ पुस · ११ Jan 2027सार्वजनिक बिदा
५७ दिन बाँकीमाघे संक्रान्ति / माघी१ माघ · १५ Jan 2027सार्वजनिक बिदा
८० दिन बाँकीसोनाम ल्होसार२४ माघ · ७ Feb 2027पर्व
१०७ दिन बाँकीमहाशिवरात्रि२२ फागुन · ६ Mar 2027सार्वजनिक बिदा
१०९ दिन बाँकीअन्तर्राष्ट्रिय महिला दिवस२४ फागुन · ८ Mar 2027पर्व
११० दिन बाँकीग्याल्पो ल्होसार२५ फागुन · ९ Mar 2027पर्व
१२२ दिन बाँकीफागु पूर्णिमा / होली (पहाड)७ चैत · २१ Mar 2027सार्वजनिक बिदायो महिना
यो महिनाका लागि कुनै चाडपर्व सूचीमा छैन।
चाडपर्वका कथा
नेपालका चाडपर्वको इतिहास र महत्त्व
उधौली / योमरी पुन्ही९ पुस
इतिहास
उधौली किरात समुदायको मौसमी पर्व हो, जसमा साकेला लगायतका अनुष्ठान गरिन्छ। योमरी पुन्ही नेवार समुदायमा नयाँ धान र योमरी परिकारसँग जोडिन्छ।
आजको महत्त्व
ऋतु परिवर्तन, अन्नप्रतिको कृतज्ञता र समुदायको सांस्कृतिक पहिचान झल्किन्छ।
क्रिसमस१० पुस
इतिहास
इसाई परम्परामा येशू ख्रीष्टको जन्मको स्मरणमा डिसेम्बर २५ मा क्रिसमस मनाइन्छ।
आजको महत्त्व
प्रेम, सेवा, दान र पारिवारिक मेलमिलापको सन्देश दिइन्छ।
तमु ल्होसार१५ पुस
इतिहास
तमु (गुरुङ) समुदायको नयाँ वर्ष र सांस्कृतिक पहिचानसँग जोडिएको उत्सव हो।
आजको महत्त्व
भेषभूषा, नृत्य, खानपान र समुदायको एकताको उत्सव मानिन्छ।
पृथ्वी जयन्ती२७ पुस
इतिहास
गोरखाका राजा पृथ्वीनारायण शाहको जन्मजयन्तीमा नेपालको एकीकरण प्रक्रियासम्बन्धी इतिहास स्मरण गरिन्छ। उक्त इतिहासका उपलब्धि र प्रभावबारे भिन्न दृष्टिकोण छन्।
आजको महत्त्व
नेपालको राज्यनिर्माण र ऐतिहासिक परिवर्तनबारे अध्ययन तथा विमर्श गर्ने अवसर हो।
माघे संक्रान्ति / माघी१ माघ
इतिहास
सूर्यको मकर राशिमा संक्रमणसँग जोडिएको माघे संक्रान्ति विभिन्न समुदायले मनाउँछन्। थारू समुदायमा माघी नयाँ वर्ष र सामाजिक उत्सवका रूपमा विशेष महत्व राख्छ।
आजको महत्त्व
ऋतु परिवर्तन, परम्परागत खानपान, सामुदायिक सम्बन्ध र नयाँ आरम्भसँग जोडिन्छ।
सोनाम ल्होसार२४ माघ
इतिहास
तामाङ समुदायको ल्होसार नयाँ वर्षसँग सम्बन्धित उत्सव हो; चन्द्रपात्रोको पशुचक्रअनुसार वर्ष परिवर्तन मानिन्छ।
आजको महत्त्व
सांस्कृतिक पहिचान, अग्रजप्रति सम्मान र सामूहिक उत्सवको दिन हो।
महाशिवरात्रि२२ फागुन
इतिहास
फागुन कृष्ण चतुर्दशीसँग जोडिएको शिवरात्रिमा पशुपतिनाथ लगायतका शिवमन्दिरमा विशेष आराधना हुन्छ।
आजको महत्त्व
ध्यान, जागरण, संयम र शिवभक्तिको महत्वलाई जोड दिइन्छ।
अन्तर्राष्ट्रिय महिला दिवस२४ फागुन
इतिहास
मार्च ८ को महिला दिवस महिला श्रमिक आन्दोलन र समान अधिकारको संघर्षको इतिहाससँग सम्बन्धित छ।
आजको महत्त्व
लैङ्गिक समानता, महिलाको अधिकार र उपलब्धिको सम्मान गर्ने दिन हो।
ग्याल्पो ल्होसार२५ फागुन
इतिहास
विशेषतः शेर्पा र हिमाली बौद्ध समुदायको नयाँ वर्षसँग सम्बन्धित उत्सव हो।
आजको महत्त्व
प्रार्थना, परम्परागत नृत्य र पारिवारिक तथा सामुदायिक शुभकामना आदानप्रदान गरिन्छ।
फागु पूर्णिमा / होली७ चैत
इतिहास
होली वसन्तको आगमन र प्रह्लाद–होलिका सम्बन्धी धार्मिक कथासँग जोडिन्छ। नेपालमा पहाड र तराईमा फरक दिन मनाउने परम्परा छ।
आजको महत्त्व
रङ, मित्रता, मेलमिलाप र वसन्त ऋतुको उत्सव हो।
विक्रम संवत् नयाँ वर्ष१ बैशाख
इतिहास
नेपालमा वैशाख १ बाट विक्रम संवत् वर्ष आरम्भ हुन्छ। यो नयाँ वर्ष मनाउने प्रचलन नेपाली सामाजिक तथा सांस्कृतिक जीवनसँग गाँसिएको छ।
आजको महत्त्व
परिवारसँग शुभकामना आदानप्रदान, नयाँ संकल्प, भेटघाट र धार्मिक स्थलको दर्शन गर्ने चलन छ।
बुद्ध जयन्ती र श्रमिक दिवस१८ बैशाख
इतिहास
बुद्ध जयन्ती गौतम बुद्धको जन्म, ज्ञानप्राप्ति र महापरिनिर्वाणको स्मरणसँग जोडिन्छ। मे १ को अन्तर्राष्ट्रिय श्रमिक दिवस श्रमिक आन्दोलन र श्रम अधिकारको इतिहाससँग सम्बन्धित छ।
आजको महत्त्व
बुद्ध जयन्तीमा शान्ति, करुणा र अहिंसाको सन्देश दिइन्छ; श्रमिक दिवसमा कामदारको सम्मान र अधिकारलाई महत्व दिइन्छ।
गणतन्त्र दिवस१५ जेठ
इतिहास
नेपालमा २०६५ जेठ १५ गते संविधानसभाले राजतन्त्र अन्त्य गरी संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र घोषणा गरेको थियो।
आजको महत्त्व
लोकतान्त्रिक सहभागिता, नागरिक अधिकार र गणतान्त्रिक व्यवस्थाको स्मरण गरिन्छ।
जनै पूर्णिमा / रक्षा बन्धन१२ भदौ
इतिहास
श्रावण पूर्णिमामा जनै फेर्ने तथा रक्षासूत्र बाँध्ने परम्परा छ। नेपालका समुदायमा यो दिन क्वाँटी खाने र विविध धार्मिक विधि गर्ने चलन पनि पाइन्छ।
आजको महत्त्व
संरक्षण, शुद्धि, पारिवारिक सम्बन्ध र सामुदायिक सद्भावको प्रतीक मानिन्छ।
गौरा पर्व१९ भदौ
इतिहास
मुख्यतः सुदूरपश्चिम नेपाल र कुमाउँ क्षेत्रमा गौरा–महेश्वरको पूजासँग जोडिएको पर्व हो। यसमा देउडा, स्थानीय गीत र सामूहिक अनुष्ठान गरिन्छ।
आजको महत्त्व
पारिवारिक मंगल, प्रकृतिप्रतिको सम्मान र क्षेत्रीय संस्कृति जोगाउने पर्व हो।
हरितालिका तीज२९ भदौ
इतिहास
हिन्दू परम्परामा पार्वतीले शिवलाई पति रूपमा प्राप्त गर्न गरेको साधनाको कथासँग तीज जोडिन्छ। नेपालमा महिलाहरूले व्रत, नाचगान र भेटघाट गरेर मनाउँछन्।
आजको महत्त्व
भक्ति, आत्मसंयम, महिलाको सामूहिकता र सांस्कृतिक अभिव्यक्तिको अवसर मानिन्छ।
संविधान दिवस३ असोज
इतिहास
नेपालको वर्तमान संविधान २०७२ असोज ३ गते जारी भएको स्मरणमा यो दिवस मनाइन्छ।
आजको महत्त्व
संवैधानिक अधिकार, संघीय लोकतान्त्रिक शासन, विविधता र नागरिक जिम्मेवारीबारे चिन्तन गर्ने दिन हो।
जितिया पर्व१८ असोज
इतिहास
जितिया वा जीवित्पुत्रिका व्रत मिथिला र थारू लगायतका समुदायमा प्रचलित छ। मातृमंगल तथा सन्तानको दीर्घायुको कामनासँग सम्बन्धित लोकपरम्परा हो।
आजको महत्त्व
परिवारको कल्याण, मातृत्व र समुदायको जीवन्त सांस्कृतिक अभ्यासको महत्व छ।
घटस्थापना२५ असोज
इतिहास
घटस्थापनाबाट शारदीय नवरात्र र दशैँको पूजा आरम्भ हुन्छ। घरघरमा जमरा राख्ने र देवी दुर्गाको आराधना गर्ने चलन छ।
आजको महत्त्व
नयाँ आरम्भ, शक्ति उपासना र परिवारको मंगलकामनाको प्रतीक हो।
फूलपाती३१ असोज
इतिहास
दशैँको सप्तमीमा फूलपाती भित्र्याउने परम्परा छ। ऐतिहासिक रूपमा गोरखाबाट काठमाडौंसम्म फूलपाती ल्याउने राजकीय रीतिसँग पनि जोडिन्छ।
आजको महत्त्व
देवी आराधना, परम्परागत संस्कार र साझा उत्सवको संकेत हो।
दशैँ बिदा१ कात्तिक
इतिहास
दशैँ नेपालका प्रमुख पारिवारिक पर्वहरूमध्ये एक हो। नवरात्र, देवीपूजा र आफन्तको भेटघाटसँग यो अवधि जोडिन्छ।
आजको महत्त्व
परिवार पुनर्मिलन, सांस्कृतिक निरन्तरता र शुभकामना आदानप्रदान प्रमुख पक्ष हुन्।
महाअष्टमी२ कात्तिक
इतिहास
दशैँको अष्टमीमा देवी दुर्गाका उग्र तथा रक्षक स्वरूपहरूको पूजा गरिन्छ। विभिन्न समुदायमा विधि र मान्यता फरक हुन सक्छन्।
आजको महत्त्व
शक्ति, साहस र अधर्ममाथि धर्मको विजयको भाव अभिव्यक्त हुन्छ।
महानवमी३ कात्तिक
इतिहास
नवरात्रको नवमीमा देवीपूजा र विभिन्न स्थानमा औजार वा सवारी साधनको पूजा गर्ने प्रचलन छ।
आजको महत्त्व
आर्जित सीप, श्रम, सुरक्षा र शक्तिप्रतिको सांस्कृतिक सम्मान झल्किन्छ।
विजया दशमी४ कात्तिक
इतिहास
रामले रावणमाथि विजय प्राप्त गरेको तथा दुर्गाले महिषासुरमाथि विजय प्राप्त गरेको धार्मिक कथासँग दशमी जोडिन्छ। नेपालमा टीका, जमरा र आशीर्वाद विशेष छन्।
आजको महत्त्व
सद्गुणको विजय, ठूलाबडाको आशीर्वाद र परिवारको एकता मनाइन्छ।
दशैँ टीका अवधि५ कात्तिक
इतिहास
विजयादशमीपछि पनि कतिपय नेपाली समुदायमा कोजाग्रत पूर्णिमासम्म टीका लगाउने र आफन्त भेट्ने परम्परा रहन्छ।
आजको महत्त्व
आशीर्वाद, पारिवारिक सम्बन्ध र संस्कृतिको निरन्तरतालाई महत्व दिइन्छ।
दशैँ टीका अवधि६ कात्तिक
इतिहास
दशैँका दिनहरूमा मानिसहरू टाढाटाढाबाट परिवार भेट्न फर्कने प्रचलन छ; टीकाको अवधि समुदाय र परम्पराअनुसार फरक हुन्छ।
आजको महत्त्व
एकता, पुनर्मिलन र अग्रजप्रतिको सम्मानको अवसर हो।
कोजाग्रत पूर्णिमा८ कात्तिक
इतिहास
आश्विन पूर्णिमामा लक्ष्मीको आराधना गर्ने प्रचलन छ। यसलाई दशैँ पर्वको अन्तिम दिनका रूपमा पनि हेरिन्छ।
आजको महत्त्व
समृद्धि, जागरण र पारिवारिक मंगलको कामनासँग जोडिन्छ।
धनतेरस२० कात्तिक
इतिहास
दीपावलीअघिको त्रयोदशीसँग जोडिएको धनतेरसमा धन्वन्तरि र लक्ष्मीको स्मरण गर्ने परम्परा छ। नेपाल र भारतमा यसको शैली फरक हुन सक्छ।
आजको महत्त्व
आरोग्य, समृद्धि र घरको शुभारम्भको प्रतीक मानिन्छ।
काग तिहार२१ कात्तिक
इतिहास
तिहारको आरम्भमा कागलाई भोजन अर्पण गर्ने नेपाली परम्परा छ। धार्मिक कथाहरूमा कागलाई सन्देशवाहकसँग जोडिन्छ।
आजको महत्त्व
प्राणीप्रतिको सम्मान र प्रकृतिसँगको सहअस्तित्वको सन्देश दिन्छ।
कुकुर तिहार / लक्ष्मी पूजा२२ कात्तिक
इतिहास
कुकुर तिहारमा कुकुरलाई माला, टीका र भोजनद्वारा सम्मान गरिन्छ। लक्ष्मी पूजामा घर सफा, दीप प्रज्वलन र देवी लक्ष्मीको आराधना गरिन्छ।
आजको महत्त्व
निष्ठा र पशुप्रतिको सम्मानसँगै प्रकाश, समृद्धि र कृतज्ञताको प्रतीक हो।
गाई तिहार२३ कात्तिक
इतिहास
हिन्दू नेपाली परम्परामा गाईलाई पूजनीय मानी माला, टीका र भोजन अर्पण गरिन्छ। कतिपय समुदायमा दिनक्रम फरक हुन सक्छ।
आजको महत्त्व
पशुपालन, करुणा र जीवजन्तुसँगको सम्बन्धलाई सम्मान गरिन्छ।
गोवर्धन पूजा / म्ह पूजा / नेपाल संवत्२४ कात्तिक
इतिहास
गोवर्धन पूजा कृष्णले गोवर्धन पर्वत उठाएको कथासँग जोडिन्छ। नेवार समुदायको म्ह पूजा आत्मसम्मान र आत्मशुद्धिको पर्व हो; नेपाल संवत् नयाँ वर्षसँग पनि सम्बन्धित हुन्छ।
आजको महत्त्व
प्रकृतिको संरक्षण, आत्मसम्मान र नेवार सांस्कृतिक पहिचानको विशेष महत्व छ।
भाइटीका२५ कात्तिक
इतिहास
यम र यमुनाको धार्मिक कथासँग जोडेर भाइटीकामा दिदीबहिनीले दाजुभाइलाई टीका, माला र आशीर्वाद दिने परम्परा छ।
आजको महत्त्व
दिदीबहिनी र दाजुभाइबीच स्नेह, सुरक्षा र दीर्घायुको कामना व्यक्त हुन्छ।
तिहार बिदा२६ कात्तिक
इतिहास
तिहार पाँच दिनसम्म विभिन्न जीव, देवीदेवता र पारिवारिक सम्बन्धलाई सम्मान गर्ने नेपाली पर्वको शृङ्खला हो।
आजको महत्त्व
प्रकाश, सद्भाव, कृतज्ञता र पारिवारिक भेटघाटसँग जोडिएको अवसर हो।
छठ पर्व२९ कात्तिक
इतिहास
छठ तराई–मधेश र अन्य समुदायमा सूर्य तथा छठी मैयाको उपासनासँग जोडिन्छ। अस्ताउँदो र उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य दिने विशिष्ट विधि हुन्छ।
आजको महत्त्व
प्रकृतिप्रतिको कृतज्ञता, अनुशासन, शुद्धता र सामुदायिक एकताको प्रतीक हो।
शैक्षिक सारांश। बिदाका मिति र विदा नेपाल सरकारको सूचनाअनुसार हुन्छन्।